De film Uglies is sinds een week te zien op Netflix. Het eerste boek van de serie is verfilmd, maar de rest moet nog komen. Misschien vraag je je af of Uglies vergelijkbaar is met The Hunger Games. Alle boeken van The Hunger Games zijn inmiddels verfilmd, inclusief de prequel The Ballad of Songbirds & Snakes. In 2025 komt er nog een deel aan: Sunrise on the Reaping. Dit nieuwe deel geeft meer inzicht in het leven van Haymitch Abernathy, de mentor van Katniss Everdeen.
Wat zijn de overeenkomsten tussen Uglies en The Hunger Games?
Dystopische werelden
Beide verhalen spelen zich af in een toekomst waarin de mensheid (zoals wij) de wereld bijna heeft vernietigd door oorlog, vervuiling en uitputting van de natuur. De meeste mensen stierven, en alleen een kleiner deel heeft het overleefd. In Uglies leven de overlevenden in verschillende steden. Daar hebben ze afgesproken om iedereen ‘Pretty’ te maken, zodat er geen oorlogen en misbruik van de natuur meer plaatsvinden. In The Hunger Games is de mensheid verdeeld over het Capitool en 12 districten. Beide werelden zijn dystopieën, waarin de overlevenden onder een strenge controle leven.
Onderdrukking van het volk
In The Hunger Games wordt het volk onderdrukt door het Capitool. De president is de leider en regeert met terreur om iedereen in het gareel te houden. De twaalf districten worden zwaar onderdrukt door bewakers die met harde hand optreden. Elke overtreding wordt streng bestraft, met afschuwelijke lijfstraffen of zelfs de doodstraf, die publiekelijk wordt uitgevoerd. In het Capitool ontbreekt het de bewoners aan niets, maar ook daar is er sprake van armoede en onderdrukking, hoewel dat niet te vergelijken is met de ellende in de districten. Natuurlijk staan de Hongerspelen centraal. Elk jaar worden een jongen en een meisje uit elk district gedwongen om in de Hongerspelen te vechten. Alleen de laatste tiener die overblijft, komt levend uit de arena. Dit is het ultieme middel om de districten te onderdrukken.
In Uglies wordt het volk onderdrukt door hun hersenen te manipuleren. Tijdens de operatie waarbij tieners ‘Pretty’ worden gemaakt, wordt er stiekem aan hun hersenen geknoeid. Hierdoor wordt hun menselijke aard onderdrukt, en vertonen ze geen boosheid of agressie meer. Dit moet garanderen dat de steden geen oorlog met elkaar voeren. Er is ook een geheime politie, de Specials, die jagen op rebellen. Mensen die ondanks de operatie nog steeds opvallen door hun gedrag, kunnen een tweede hersenoperatie krijgen.
Tienermeisje in de hoofdrol
In beide verhalen speelt een tienermeisje de hoofdrol en worden ze onder dwang meegesleept in hun avonturen. Katniss Everdeen offert zichzelf op om haar zusje te redden en wordt gedwongen mee te doen aan de Hongerspelen. Dit is een gruwelijke strijd waaruit maar één deelnemer levend terugkeert. Tally Youngblood wordt gedwongen haar vriendin Shay en de rebellen in The Smoke te verraden. Als ze dat niet doet, krijgt ze niet de operatie om een Pretty te worden en moet ze voor altijd “lelijk” blijven.
Kritiek op onze huidige samenleving
In beide series komen er gevoelige onderwerpen aan bod. In elk geval zijn beide serie het over één ding eens: De mensen uit onze tijd, wij dus, gaan erg slecht met de wereld om. Door ons toedoen leven zij in een gebroken wereld.
Identiteit en zelfontdekking
Zowel Katniss als Tally worstelen met hun identiteit. Tally heeft haar hele leven gehoord dat ze lelijk is en dat ze pas mooi zal zijn na haar operatie tot Pretty. Maar nu ontdekt ze dat ze ook mooi kan zijn zoals ze is. De operatie, die altijd van levensbelang leek, is dat misschien helemaal niet. Katniss daarentegen is na de dood van haar vader de reden dat haar moeder en zusje nog in leven zijn. Door te jagen in het bos, weet ze haar familie te voeden. Alles verandert wanneer ze in de Hongerspelen ineens moet vechten voor haar eigen leven. Later wordt ze een symbool voor het verzet, maar van binnen voelt ze zich niet de held die mensen in haar zien.
Tally wordt telkens onderdrukt door het systeem. Haar hersenen worden gemanipuleerd en ze moet steeds opnieuw haar identiteit terugvinden na wat haar is aangedaan. Ze worstelt met haar zelfbeeld, vooral omdat ze elke keer iets anders in de spiegel ziet. Beide meisjes hebben ook problemen met persoonlijke relaties. Tally wordt snel verliefd en stort zich in relaties, die vaak ingewikkeld worden. Katniss wil juist geen relatie, omdat ze te veel heeft meegemaakt en geen kind wil op deze akelige wereld. Ze vindt het al genoeg verantwoordelijkheid om voor haar moeder en zus te zorgen, maar toch weten twee jongens door haar muur heen te breken.
Wat zijn de verschillen tussen Uglies en The Hunger Games?
Manier van onderdrukking en verdeling van rijkdom
In The Hunger Games is de onderdrukking van het volk openlijk en duidelijk zichtbaar. President Snow regeert met harde hand als een dictator. De twaalf districten worden tegen elkaar uitgespeeld, zodat ze nooit zullen samenwerken om in opstand te komen. De mensen in de districten worden vrijwel uitgehongerd en leven in absolute armoede, terwijl de bewoners van het Capitool in luxe leven, maar ook zij zijn altijd op hun hoede.
In Uglies lijkt de wereld juist een utopie te zijn, waar mensen gelukkig leven en er geen conflict meer is. De menselijke aard wordt onderdrukt, zodat er geen agressie of strijd meer ontstaat. Mensen maken niet eens meer ruzie. Hoewel Dr. Cable veel macht heeft, is er geen sprake van een duidelijke dictator zoals in The Hunger Games. De ene stad is wel sterker dan de andere, wat enige spanning veroorzaakt, maar dit wordt niet uitgebreid besproken in de serie.
Ook verschilt de verdeling van rijkdom tussen de werelden. In The Hunger Games is het duidelijk dat de mensen in de districten hard moeten werken onder erbarmelijke omstandigheden om de luxe van het Capitool te bekostigen. In Uglies lijkt het merendeel van de bevolking in overvloed te leven, zonder dat duidelijk wordt waar deze rijkdom vandaan komt. Alles wordt gemaakt door muurprinters en gerecycled, maar verder krijgen we weinig te zien over de economie van deze wereld.
Wereldbouw
In The Hunger Games krijg je als lezer veel inzicht in de structuur van de dystopische wereld. Je begrijpt goed hoe de samenleving werkt en hoe de bevolking is verdeeld. Dit mis ik in de Uglies serie. Er wordt te weinig onthuld over hoe de wereld in elkaar zit. Je ontdekt nauwelijks hoe de steden worden bestuurd, hoe de andere steden eruitzien, of waar andere mensen wonen buiten de stad die we volgen. Uiteindelijk komen slechts twee nieuwe locaties kort aan bod, en dat voelt oppervlakkig. Het is alsof Katniss Everdeen één nacht in een ander district zou doorbrengen en zich de volgende dag weer aan president Snow zou overgeven.
Dit is precies wat me stoorde bij het lezen van boek 2 (Pretties) en boek 3 (Specials). In plaats van meer te ontdekken over deze vreemde wereld, kreeg ik het gevoel dat hetzelfde verhaal werd herhaald in een nieuw jasje. Ik wilde juist meer te weten komen over hoe deze wereld werkt.
Liefdesperikelen vs. actie en avontuur
Dit is waar het grootste verschil tussen de twee series ligt en een van de redenen waarom mijn voorkeur uitgaat naar The Hunger Games. In de Uglies serie draait veel van Tally’s keuzes om haar emoties en haar liefdesgevoelens voor degene op wie ze op dat moment verliefd is. Haar handelen is vooral gericht op wat ze voor de ander overheeft. Katniss Everdeen daarentegen handelt vanuit wat nodig is om te overleven. Ze leeft in het hier en nu en doet wat noodzakelijk is. Daarom speelt Katniss een cruciale rol in de revolutie van haar wereld, terwijl Tally zich steeds weer overgeeft aan Dr. Cable.
Katniss Everdeen. Bron: film The Hunger Games.
Kun je je voorstellen dat Katniss zich aan president Snow zou overgeven? Dat zou ze zeker niet meerdere keren kunnen doen, laat staan drie keer, zoals Tally dat doet in Uglies. Dit zorgt ervoor dat er in The Hunger Games meer actie zit, omdat Katniss vooruit blijft gaan. Door Tally’s gedrag moeten we telkens weer opnieuw beginnen.
Volk in opstand
In beide series is er een revolutie gaande. In The Hunger Games wordt het volk onderdrukt met terreur en geweld, en daarom reageert het volk ook met geweld om een einde te maken aan de tirannie. In Uglies is de onderdrukking subtieler. Het volk heeft niet eens door dat het wordt onderdrukt, omdat ze zelf de operatie willen ondergaan die hen onder controle houdt. (Bijna) iedereen wil graag supermooi zijn, maar zonder dat ze het beseffen, betalen ze een hoge prijs: hun denkvermogen en geheugen worden aangetast.
Mijn mening
Al met al gaat mijn voorkeur uit naar de serie The Hunger Games. Schrijver Suzanne Collins brengt veel meer van deze wereld aan het licht en vertelt veel meer dan alleen de gemoedstoestand van haar hoofdpersonage. Het is een sterk verhaal over ongelijkheid en klassenstrijd, overleven, onderdrukking door macht en corruptie, en uiteindelijk de identiteit en zelfontdekking van Katniss Everdeen.
Het eerste boek van Uglies vind ik een goed verhaal, en het concept van onderdrukking door mensen tot Pretties te maken is zeer interessant. Maar in boek twee (Pretties) en boek drie (Specials) vertelt de schrijver weinig nieuws over deze dystopische wereld. De focus ligt voor 90% op Tally’s gevoelens en haar liefdesperikelen, terwijl ik juist sta te popelen om meer van de wereld te ontdekken.
Waar kun je het boek Uglies kopen of luisteren als luisterboek?
- Bol.com: Ebook, luisterboek, hardcover en paperback in het Engels.
- Bruna: Paperback in het Engels. (3 – 5 Werkdagen!!)
- Amazon.nl: Paperback en Kindle-editie in het Engels.
- Nextory: Ebook en luisterboek in het Engels.
- Bookbeat.nl: Luisterboek in het Engels.
- iTunes: Ebook en luisterboek in het Engels.
- Audible.co.uk: Luisterboek in het Engels.
In dit artikel staan affiliatelinks. Ik ontvang een commissie op je aankoop via deze links. Dit kost jou niets extra, maar het steunt wel mijn website.
